قورئانا پیرۆز › سورەتا الحج › ئایەتا ٢٨
سورەتا الحج · ئایەتا ٢٨ ب تەفسیرا کوردی
Al-Hajj
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
تەفسیرا ساناهی — ماموستا تەحسین ئیبراهیم دۆسکی · ژێدەر
وَإِذۡ بَوَّأۡنَا لِإِبۡرَٰهِيمَ مَكَانَ ٱلۡبَيۡتِ أَن لَّا تُشۡرِكۡ بِي شَيۡـٔٗا وَطَهِّرۡ بَيۡتِيَ لِلطَّآئِفِينَ وَٱلۡقَآئِمِينَ وَٱلرُّكَّعِ ٱلسُّجُودِ ﴿٢٦﴾
وتو -ئهى پێغهمبهر- بهحس بكه دهمێ مه جهێ بهيتێ بۆ ئيبراهيمى ئاشكهراكرى، ومه بۆ وى دهسنيشانكرى وبهرى هنگى ئهو نه يێ ديار بوو، ومه فهرمان لێ كر كو ئهو وێ ل سهر تهقوایا خودێ وتهوحيدا وى وپاقژكرنا ژ كوفرێ وبدعه وپيسییان ئاڤاكهت؛ دا ئهو بۆ وان فرههـ ببت يێن ل دۆر دزڤڕن، ونڤێژێ لێ دكهن.
وَأَذِّن فِي ٱلنَّاسِ بِٱلۡحَجِّ يَأۡتُوكَ رِجَالٗا وَعَلَىٰ كُلِّ ضَامِرٖ يَأۡتِينَ مِن كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٖ ﴿٢٧﴾
وتو -ئهى ئيبراهيم- ب مرۆڤان بده زانين كو هاتنا حهجێ ل سهر وان يا فهره، كو ئهو ب ههمى ڕهنگان بێن پهيا وسويار ل سهر ههر دهوارهكا لاواز (يا كارى لاوازكرى نهكو زهعيفییێ)، ئهو ژ ههر ڕێكهكا دوير بێن.
لِّيَشۡهَدُواْ مَنَٰفِعَ لَهُمۡ وَيَذۡكُرُواْ ٱسۡمَ ٱللَّهِ فِيٓ أَيَّامٖ مَّعۡلُومَٰتٍ عَلَىٰ مَا رَزَقَهُم مِّنۢ بَهِيمَةِ ٱلۡأَنۡعَٰمِۖ فَكُلُواْ مِنۡهَا وَأَطۡعِمُواْ ٱلۡبَآئِسَ ٱلۡفَقِيرَ ﴿٢٨﴾
دا ئهو هندهك مفايان بۆ خۆ ببينن: ژ ژێبرنا گونههان، وخێرا كرنا حهجێ، وپێڕابوونا ب بازرگانییێ، وگهلهك مفايێن دى؛ ودا ئهو ناڤێ خودێ ل سهر وان قوربانان بينن يێن ئهو ڤهدكوژن ژ حێشتر وچێل وپهزان ل هندهك ڕۆژێن دهسنيشانكرى كو: دههكێن چهژنا قوربانانه وسێ ڕۆژێن د دويڤ دا؛ وهك سوپاسى بۆ خودێ ل سهر قهنجییێن وى، وئهو د فهرمان لێكرينه كو بۆ سوننهت ئهو ژ ڤان ڤهكوشتییان بخۆن، وهندهكێ ژێ بدهنه وى فهقيرێ زێده فهقير.
ثُمَّ لۡيَقۡضُواْ تَفَثَهُمۡ وَلۡيُوفُواْ نُذُورَهُمۡ وَلۡيَطَّوَّفُواْ بِٱلۡبَيۡتِ ٱلۡعَتِيقِ ﴿٢٩﴾
پاشى دا حهجى كريارێن حهجا خۆ ب دويماهى بينن، كو ژ ئيحرامان دهركهڤن، ووێ قڕيژا ل سهر لهشێ وان كۆم بووى بهاڤێژن، ونينۆكێن خۆ بقوسينن، وسهرێ خۆ بتراشن، ودا ئهو وێ ب جهـ بينن يا وان ل سهر خۆ فهركرى ژ حهج وعومره وقوربانان، ودا طهوافێ ل دۆر بهيتا كهڤن وئازا بكهن، يا كو خودێ ژ دهسههلاتا زۆردار وكوتهككاران پاراستى، كو كهعبهيه.
ذَٰلِكَۖ وَمَن يُعَظِّمۡ حُرُمَٰتِ ٱللَّهِ فَهُوَ خَيۡرٞ لَّهُۥ عِندَ رَبِّهِۦۗ وَأُحِلَّتۡ لَكُمُ ٱلۡأَنۡعَٰمُ إِلَّا مَا يُتۡلَىٰ عَلَيۡكُمۡۖ فَٱجۡتَنِبُواْ ٱلرِّجۡسَ مِنَ ٱلۡأَوۡثَٰنِ وَٱجۡتَنِبُواْ قَوۡلَ ٱلزُّورِ ﴿٣٠﴾
ئهوا هه يا خودێ فهرمان پێ كرى، ئهوه يا خودێ ل سهر ههوه فهركرى ڤێجا هوين بهايێ وێ مهزن بكهن، وههچییێ بهايێ وان تشتان مهزن بكهت يێ خودێ ب قهدرئێخستين، و ژ وان كرنا حهجێیه ب ڕهنگهكێ دورست وپێكهاتى وبۆ خودێ، ئهو ل دنيايێ وئاخرهتێ بۆ وى چێتره. وخودێ خوارنا حهيوانان بۆ ههوه حهلالكرییه ئهو تێ نهبن يێن حهرامكرنا وان بۆ ههوه د قورئانێ دا دئێته خواندن وهكى مرارى وتشتێ دى ڤێجا هوين خۆ ژێ بدهنه پاش، وئهڤه نههێلانا وى عهدهتییه يێ عهرهبان بۆ خۆ داناى كو وان خوارنا هندهك حهيوانان حهرام دكر، وهوين خۆ ژ پيسییێ -كو صهنهمن- دوير بێخن، و ژ درهوێ -كو بێ بهختییا ل سهر ناڤێ خودێیه-.