قورئانا پیرۆز › سورەتا المائدة › ئایەتا ١٠٥
سورەتا المائدة · ئایەتا ١٠٥ ب تەفسیرا کوردی
Al-Ma'idah
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
تەفسیرا ساناهی — ماموستا تەحسین ئیبراهیم دۆسکی · ژێدەر
مَا جَعَلَ ٱللَّهُ مِنۢ بَحِيرَةٖ وَلَا سَآئِبَةٖ وَلَا وَصِيلَةٖ وَلَا حَامٖ وَلَٰكِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ يَفۡتَرُونَ عَلَى ٱللَّهِ ٱلۡكَذِبَۖ وَأَكۡثَرُهُمۡ لَا يَعۡقِلُونَ ﴿١٠٣﴾
ئه‌و تشتێ بوتپه‌رێسان ژ نك خۆ ده‌رێخستى د مه‌سه‌لا حه‌يوانان دا، كو ئه‌و هنده‌ك حه‌يوانان بۆ صه‌نه‌مان دهێلن ومفایى ژێ وه‌رناگرن، وه‌كى وێ يا چه‌ند تێشك ئيناين ڤێجا ئه‌و گوهێ وێ دبڕن، وئه‌وا هاتییه ئازاكرن وبۆ صه‌نه‌مان هاتییه هێلان، وئه‌وا تێشكێن مێ ل دويڤ ئێك دئينت، وحێشترێ نێر يێ گه‌له‌ك تێشك ژێ چێ بووين.. خودێ ئه‌و بۆ وان نه‌كرییه شه‌ريعه‌ت، وپترییا وان حه‌قییێ ژ نه‌حه‌قییێ جودا ناكه‌ن.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمۡ تَعَالَوۡاْ إِلَىٰ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ وَإِلَى ٱلرَّسُولِ قَالُواْ حَسۡبُنَا مَا وَجَدۡنَا عَلَيۡهِ ءَابَآءَنَآۚ أَوَلَوۡ كَانَ ءَابَآؤُهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ شَيۡـٔٗا وَلَا يَهۡتَدُونَ ﴿١٠٤﴾
وئه‌گه‌ر بۆ وان كافران بێته گۆتن یێن ئه‌و تشت حه‌رامكرى یێ خودێ حه‌لالكرى: وه‌رنه وێ يا خودێ ئينايه خوارێ، وپێغه‌مبه‌رێ وى؛ دا ئه‌و حه‌لالى وحه‌رامى بۆ هه‌وه ئاشكه‌را بكه‌ن، ئه‌و دێ بێژن: ئه‌و گۆتن وكريارا ژ بابێن مه گه‌هشتییه مه تێرا مه هه‌يه، ئه‌رێ ئه‌و ڤێ چه‌ندێ دبێژن ئه‌گه‌ر خۆ بابێن وان تشته‌كى نه‌زانن ژى، یه‌عنى: ئه‌گه‌ر ئه‌و د حه‌قییێ نه‌گه‌هن ووێ نه‌نیاسن وڤێ نه‌كه‌ڤن ژى؟ چاوا ئه‌و دێ دويكه‌فتنا وان كه‌ن، وحالێ وان ئه‌ڤه‌يه؟ ئه‌وێ دویكه‌فتنا وان بكه‌ت دڤێت ژ وان نه‌زانتر بت.
يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ عَلَيۡكُمۡ أَنفُسَكُمۡۖ لَا يَضُرُّكُم مَّن ضَلَّ إِذَا ٱهۡتَدَيۡتُمۡۚ إِلَى ٱللَّهِ مَرۡجِعُكُمۡ جَمِيعٗا فَيُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ ﴿١٠٥﴾
گه‌لى ئه‌وێن باوه‌رى ب خودێ وپێغه‌مبه‌رێ وى ئیناى، وكار ب شریعه‌تێ وى كرى، هوین پێگيرییێ ب فه‌رمانا خودێ بكه‌ن، وخۆ ژ بێ ئه‌مرییا وى بده‌نه پاش، و ل سه‌ر وێ چه‌ندێ دبه‌رده‌وام بن، ئه‌گه‌ر خۆ خه‌لك گوهدارییا هه‌وه نه‌كه‌ن ژى، وئه‌گه‌ر هه‌وه ئه‌و چه‌نده كر سه‌رداچوونا ئه‌وێ د سه‌ر دا دچت چو زيانێ ناگه‌هينته هه‌وه، هندى هوين ل سه‌ر ڕێكا ڕاست بن، زڤڕينا هه‌وه هه‌مییان ل ئاخره‌تێ بۆ نك خودێیه، ڤێجا ئه‌و دێ بێژته هه‌وه يا هه‌وه دكر، ودێ هه‌وه سه‌را جزا ده‌ت.
يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ شَهَٰدَةُ بَيۡنِكُمۡ إِذَا حَضَرَ أَحَدَكُمُ ٱلۡمَوۡتُ حِينَ ٱلۡوَصِيَّةِ ٱثۡنَانِ ذَوَا عَدۡلٖ مِّنكُمۡ أَوۡ ءَاخَرَانِ مِنۡ غَيۡرِكُمۡ إِنۡ أَنتُمۡ ضَرَبۡتُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَأَصَٰبَتۡكُم مُّصِيبَةُ ٱلۡمَوۡتِۚ تَحۡبِسُونَهُمَا مِنۢ بَعۡدِ ٱلصَّلَوٰةِ فَيُقۡسِمَانِ بِٱللَّهِ إِنِ ٱرۡتَبۡتُمۡ لَا نَشۡتَرِي بِهِۦ ثَمَنٗا وَلَوۡ كَانَ ذَا قُرۡبَىٰ وَلَا نَكۡتُمُ شَهَٰدَةَ ٱللَّهِ إِنَّآ إِذٗا لَّمِنَ ٱلۡأٓثِمِينَ ﴿١٠٦﴾
گه‌لى ئه‌وێن باوه‌رى ب خودێ وپێغه‌مبه‌رێ وى ئيناى، وكار ب شریعه‌تێ وى كرى، ئه‌گه‌ر مرن نێزيكى ئێك ژ هه‌وه بوو، بلا ئه‌و دو كه‌سێن ئه‌مين ژ موسلمانان، يان دووان ژ یێن نه موسلمانان ئه‌گه‌ر پێتڤى پێ هه‌بت، وچو موسلمان نه‌بن، ل سه‌ر وه‌صيه‌تا خۆ بكه‌ته شاهد، ئه‌گه‌ر هوين چوونه وه‌غه‌ره‌كێ ومرن هات، وئه‌گه‌ر هوين د شاهده‌يیا وان دا كه‌فتنه گومانێ، پشتى نڤێژێ -یه‌عنى: نڤێژا موسلمانان، و ب تايبه‌تى پشتى نڤێژا ئێڤارى- هوين وان هه‌ر دووان ڕاوه‌ستينن، دا ئه‌و ب خودێ سويند بخۆن سوينده‌كا موكم كو ئه‌و سويندا خۆ به‌رانبه‌ر تشته‌كى ژ په‌رتالێ دنيايێ ناده‌ن، وئه‌و مه‌يلدارییێ بۆ كه‌سێ ناكه‌ن ئه‌گه‌ر خۆ ئه‌و كه‌س مرۆڤه‌كێ وان يێ نێزيك ژى بت، وئه‌و شاهده‌ییا خودێ ئه‌وا ل نك وان هه‌ى ناڤه‌شێرن، وكو ئه‌گه‌ر وان ئه‌ڤ چه‌نده كر ئه‌و دێ ژ گونه‌هكاران بن.
فَإِنۡ عُثِرَ عَلَىٰٓ أَنَّهُمَا ٱسۡتَحَقَّآ إِثۡمٗا فَـَٔاخَرَانِ يَقُومَانِ مَقَامَهُمَا مِنَ ٱلَّذِينَ ٱسۡتَحَقَّ عَلَيۡهِمُ ٱلۡأَوۡلَيَٰنِ فَيُقۡسِمَانِ بِٱللَّهِ لَشَهَٰدَتُنَآ أَحَقُّ مِن شَهَٰدَتِهِمَا وَمَا ٱعۡتَدَيۡنَآ إِنَّآ إِذٗا لَّمِنَ ٱلظَّـٰلِمِينَ ﴿١٠٧﴾
ڤێجا ئه‌گه‌ر ميراتگرێن مرۆڤێ مرى ب سه‌ر هلبوون كو وان هه‌ردو شاهدان گونه‌ها خيانه‌تێ د شاهده‌يیێ دا ب ده‌ست خۆ ڤه ئينايه، ل شوينا وان بلا دو كه‌س ژ ميراتگرێن مرى ببنه شاهد وسويندێ ب خودێ بخۆن كو: شاهده‌يیا مه يا ڕاست ژ شاهده‌يیا وان يا دره‌و چێتره بێته قه‌بويلكرن، ومه د شاهده‌يیا خۆ دا زێده‌گاڤى ل حه‌قیێ نه‌كرییه، وئه‌گه‌ر مه ته‌عدايى كربت و ب نه‌حه‌قی شاهده‌يى دا بت ئه‌م ژ وان زۆرداراينه يێن زێده‌گاڤى ل سه‌ر توخويبێن خودێ كرى.