قورئانا پیرۆز › سورەتا المائدة › ئایەتا ١٠٨
سورەتا المائدة · ئایەتا ١٠٨ ب تەفسیرا کوردی
Al-Ma'idah
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
تەفسیرا ساناهی — ماموستا تەحسین ئیبراهیم دۆسکی · ژێدەر
يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ شَهَٰدَةُ بَيۡنِكُمۡ إِذَا حَضَرَ أَحَدَكُمُ ٱلۡمَوۡتُ حِينَ ٱلۡوَصِيَّةِ ٱثۡنَانِ ذَوَا عَدۡلٖ مِّنكُمۡ أَوۡ ءَاخَرَانِ مِنۡ غَيۡرِكُمۡ إِنۡ أَنتُمۡ ضَرَبۡتُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَأَصَٰبَتۡكُم مُّصِيبَةُ ٱلۡمَوۡتِۚ تَحۡبِسُونَهُمَا مِنۢ بَعۡدِ ٱلصَّلَوٰةِ فَيُقۡسِمَانِ بِٱللَّهِ إِنِ ٱرۡتَبۡتُمۡ لَا نَشۡتَرِي بِهِۦ ثَمَنٗا وَلَوۡ كَانَ ذَا قُرۡبَىٰ وَلَا نَكۡتُمُ شَهَٰدَةَ ٱللَّهِ إِنَّآ إِذٗا لَّمِنَ ٱلۡأٓثِمِينَ ﴿١٠٦﴾
گهلى ئهوێن باوهرى ب خودێ وپێغهمبهرێ وى ئيناى، وكار ب شریعهتێ وى كرى، ئهگهر مرن نێزيكى ئێك ژ ههوه بوو، بلا ئهو دو كهسێن ئهمين ژ موسلمانان، يان دووان ژ یێن نه موسلمانان ئهگهر پێتڤى پێ ههبت، وچو موسلمان نهبن، ل سهر وهصيهتا خۆ بكهته شاهد، ئهگهر هوين چوونه وهغهرهكێ ومرن هات، وئهگهر هوين د شاهدهيیا وان دا كهفتنه گومانێ، پشتى نڤێژێ -یهعنى: نڤێژا موسلمانان، و ب تايبهتى پشتى نڤێژا ئێڤارى- هوين وان ههر دووان ڕاوهستينن، دا ئهو ب خودێ سويند بخۆن سويندهكا موكم كو ئهو سويندا خۆ بهرانبهر تشتهكى ژ پهرتالێ دنيايێ نادهن، وئهو مهيلدارییێ بۆ كهسێ ناكهن ئهگهر خۆ ئهو كهس مرۆڤهكێ وان يێ نێزيك ژى بت، وئهو شاهدهییا خودێ ئهوا ل نك وان ههى ناڤهشێرن، وكو ئهگهر وان ئهڤ چهنده كر ئهو دێ ژ گونههكاران بن.
فَإِنۡ عُثِرَ عَلَىٰٓ أَنَّهُمَا ٱسۡتَحَقَّآ إِثۡمٗا فَـَٔاخَرَانِ يَقُومَانِ مَقَامَهُمَا مِنَ ٱلَّذِينَ ٱسۡتَحَقَّ عَلَيۡهِمُ ٱلۡأَوۡلَيَٰنِ فَيُقۡسِمَانِ بِٱللَّهِ لَشَهَٰدَتُنَآ أَحَقُّ مِن شَهَٰدَتِهِمَا وَمَا ٱعۡتَدَيۡنَآ إِنَّآ إِذٗا لَّمِنَ ٱلظَّـٰلِمِينَ ﴿١٠٧﴾
ڤێجا ئهگهر ميراتگرێن مرۆڤێ مرى ب سهر هلبوون كو وان ههردو شاهدان گونهها خيانهتێ د شاهدهيیێ دا ب دهست خۆ ڤه ئينايه، ل شوينا وان بلا دو كهس ژ ميراتگرێن مرى ببنه شاهد وسويندێ ب خودێ بخۆن كو: شاهدهيیا مه يا ڕاست ژ شاهدهيیا وان يا درهو چێتره بێته قهبويلكرن، ومه د شاهدهيیا خۆ دا زێدهگاڤى ل حهقیێ نهكرییه، وئهگهر مه تهعدايى كربت و ب نهحهقی شاهدهيى دا بت ئهم ژ وان زۆرداراينه يێن زێدهگاڤى ل سهر توخويبێن خودێ كرى.
ذَٰلِكَ أَدۡنَىٰٓ أَن يَأۡتُواْ بِٱلشَّهَٰدَةِ عَلَىٰ وَجۡهِهَآ أَوۡ يَخَافُوٓاْ أَن تُرَدَّ أَيۡمَٰنُۢ بَعۡدَ أَيۡمَٰنِهِمۡۗ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱسۡمَعُواْۗ وَٱللَّهُ لَا يَهۡدِي ٱلۡقَوۡمَ ٱلۡفَٰسِقِينَ ﴿١٠٨﴾
ئهڤا هه نێزيكتره كو ئهو ژ ترسێن عهزابا ئاخرهتێ دا شاهدهيیێ ب ڕهنگێ وێ يێ دورست بدهن، يان ژ ترسێن هندێ دا كو سويندا وان ژ لايێ خودانێن حهقى ڤه بێته زڤڕاندن پشتى ئهو سويندێ دخۆن، ڤێجا شهرما وى يێ درهوين بچت پشتى سويندا وى دئێته زڤڕاندن وخيانهتا وى ئاشكهرا دبت. وهوين ژ خودێ بترسن وگوهدارییا وى تشتى بكهن يێ شيرهت پێ ل ههوه دئێتهكرن، وخودێ وى مللهتى ب هيدايهت نائينت یێ د سهر دا چووى، و ژ بن ئهمرێ وى دهركهفتى.
۞يَوۡمَ يَجۡمَعُ ٱللَّهُ ٱلرُّسُلَ فَيَقُولُ مَاذَآ أُجِبۡتُمۡۖ قَالُواْ لَا عِلۡمَ لَنَآۖ إِنَّكَ أَنتَ عَلَّـٰمُ ٱلۡغُيُوبِ ﴿١٠٩﴾
وهوين -گهلى مرۆڤان- ڕۆژا قيامهتێ ل بيرا خۆ بينن، دهمێ خودێ پێغهمبهران كۆم دكهت، وپسيارا وێ بهرسڤێ ژ وان دكهت يا مللهتێن وان دايه وان، ڤێجا ئهو دێ بهرسڤێ دهن: چو زانين مه نينه، ويا دلێ خهلكى ئهم نزانين، ووێ يا وان پشتى مه كرى ژى ئهم نزانين. هندى تويى تو پڕزانايى ب ههر تشتهكێ ئاشكهرا وڤهشارتى.
إِذۡ قَالَ ٱللَّهُ يَٰعِيسَى ٱبۡنَ مَرۡيَمَ ٱذۡكُرۡ نِعۡمَتِي عَلَيۡكَ وَعَلَىٰ وَٰلِدَتِكَ إِذۡ أَيَّدتُّكَ بِرُوحِ ٱلۡقُدُسِ تُكَلِّمُ ٱلنَّاسَ فِي ٱلۡمَهۡدِ وَكَهۡلٗاۖ وَإِذۡ عَلَّمۡتُكَ ٱلۡكِتَٰبَ وَٱلۡحِكۡمَةَ وَٱلتَّوۡرَىٰةَ وَٱلۡإِنجِيلَۖ وَإِذۡ تَخۡلُقُ مِنَ ٱلطِّينِ كَهَيۡـَٔةِ ٱلطَّيۡرِ بِإِذۡنِي فَتَنفُخُ فِيهَا فَتَكُونُ طَيۡرَۢا بِإِذۡنِيۖ وَتُبۡرِئُ ٱلۡأَكۡمَهَ وَٱلۡأَبۡرَصَ بِإِذۡنِيۖ وَإِذۡ تُخۡرِجُ ٱلۡمَوۡتَىٰ بِإِذۡنِيۖ وَإِذۡ كَفَفۡتُ بَنِيٓ إِسۡرَـٰٓءِيلَ عَنكَ إِذۡ جِئۡتَهُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِ فَقَالَ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ مِنۡهُمۡ إِنۡ هَٰذَآ إِلَّا سِحۡرٞ مُّبِينٞ ﴿١١٠﴾
دهمێ خودێ ل ڕۆژا قيامهتێ گۆتى: ئهى عيسايێ كوڕێ مهريهمێ، قهنجییا من ل بيرا خۆ بينه دهمێ من تو بێ باب ئافراندى، وقهنجییا من د گهل دهیكا ته ژى كرى ل بيرا خۆ بينه كو د ناڤبهرا ههمى ژنكێن عالهمێ دا من ئهو هلبژارتى، و ژ وێ بێ بهختییێ پاقژكرى یا ب دويڤ وێ ڤه هاتییه ڤهنان، و ژ وان قهنجییێن د گهل عيساى هاتينهكرن ئهو بوو خودێ ئهو ب جبريلى سلاڤ لێ بن ب هێز ئێخستبوو، و پشتهڤانییا وى كربوو، ودهمێ هێشتا ئهو ل سهر پێچكێ ئهو د گهل خهلكى دئاخڤت، وپشتى ئهو مهزن بووى وى بهرێ وان ددا خودێ ب وێ وهحییێ یا خودێ بۆ هنارتى، ووى بێ فێركهر ئهو فێرى خواندن ونڤيسينێ كربوو، وهێزا تێگههشتن وزانينێ دابوويێ، ووى ئهو فێرى وێ تهوراتێ كربوو يا وى بۆ مووسایى سلاڤ لێ بن هنارتى، ووێ ئنجيلا بۆ وى هنارتى هيدايهت بۆ مرۆڤان، ووى ژ تهقنێ پهيكهرێ تهيرهكى چێ دكر وپف دكرێ، ڤێجا ب ئانههییا خودێ ئهو پهيكهر دبوو تهيرهكێ ژ ڕاستا، ووى كۆرێ زكماك چێ دكر، ومرۆڤێ گوڕى ساخ دكر، و ب ئانههییا خودێ چهرمێ وى دورست دكرهڤه، ووى دوعا ژ خودێ دكرن كو ئهو مرییان زێندى بكهت ئينا ب ئانههییا خودێ ئهو ژ گۆڕان ڕادبوون، پاشى خودێ بيرا وى ل وێ قهنجییێ دئينته ڤه دهمێ وى ئيسرائيلى ژێ داينه پاش دهمێ وان دلێ خۆ برییه كوشتنا وى، وئهو ب وان ئايهتێن ئاشكهرا يێن دبنه دهليل ل سهر پێغهمبهرينییا وى بۆ وان هات بوو، ڤێجا ئهوێن كافر بووين ژ وان گۆت: هندى ئهڤ تشتهنه يێن عيسا پێ هاتى سێرهبهندییهكا ئاشكهرانه.