قورئانا پیرۆز › سورەتا المائدة › ئایەتا ٨٨
سورەتا المائدة · ئایەتا ٨٨ ب تەفسیرا کوردی
Al-Ma'idah
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
تەفسیرا ساناهی — ماموستا تەحسین ئیبراهیم دۆسکی · ژێدەر
وَٱلَّذِينَ كَفَرُواْ وَكَذَّبُواْ بِـَٔايَٰتِنَآ أُوْلَـٰٓئِكَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡجَحِيمِ ﴿٨٦﴾
وئه‌وێن كافرى ب ته‌وحیدا خودێ كرى، وباوه‌رى ب پێغه‌مبه‌رینییا موحه‌ممه‌دى سلاڤ لێ بن نه‌ئیناى، ودره‌و ب وان ئايه‌تان كرى يێن وى بۆ پێغه‌مبه‌رێن خۆ هنارتين، ئه‌و خودانێن ئاگرينه يێن كو دێ هه‌ر تێدا بن.
يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تُحَرِّمُواْ طَيِّبَٰتِ مَآ أَحَلَّ ٱللَّهُ لَكُمۡ وَلَا تَعۡتَدُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُعۡتَدِينَ ﴿٨٧﴾
گه‌لى ئه‌وێن باوه‌رى ئيناى تشتێ خودێ به‌رفره‌هكرى هوین ل سه‌ر خۆ به‌رته‌نگ نه‌كه‌ن، ژ وان تشتێن پاقژ یێن خودێ بۆ هه‌وه حه‌لالكرين ژ خوارن وڤه‌خوارن وماره‌كرنا ژنان هوين ل سه‌ر خۆ حه‌رام بكه‌ن، وهوين زێده‌گاڤییێ ل سه‌ر وى تشتى نه‌كه‌ن يێ خودێ حه‌رامكرى، هندى خودێیه حه‌ز ژ ته‌عداكه‌ران ناكه‌ت.
وَكُلُواْ مِمَّا رَزَقَكُمُ ٱللَّهُ حَلَٰلٗا طَيِّبٗاۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ ٱلَّذِيٓ أَنتُم بِهِۦ مُؤۡمِنُونَ ﴿٨٨﴾
وهوين -گه‌لى خودان باوه‌ران- خۆشییێ ب وى تشتێ حه‌لال وپاقژ ببه‌ن يێ خودێ دايه هه‌وه، وهوين ب گوهدارییا فه‌رمانێن خودێ ته‌قوایا وى بكه‌ن؛ چونكى باوه‌رى ئينانا هه‌وه ب خودێ ل سه‌ر هه‌وه فه‌ر دكه‌ت كو هوين ته‌قوایا وى بكه‌ن.
لَا يُؤَاخِذُكُمُ ٱللَّهُ بِٱللَّغۡوِ فِيٓ أَيۡمَٰنِكُمۡ وَلَٰكِن يُؤَاخِذُكُم بِمَا عَقَّدتُّمُ ٱلۡأَيۡمَٰنَۖ فَكَفَّـٰرَتُهُۥٓ إِطۡعَامُ عَشَرَةِ مَسَٰكِينَ مِنۡ أَوۡسَطِ مَا تُطۡعِمُونَ أَهۡلِيكُمۡ أَوۡ كِسۡوَتُهُمۡ أَوۡ تَحۡرِيرُ رَقَبَةٖۖ فَمَن لَّمۡ يَجِدۡ فَصِيَامُ ثَلَٰثَةِ أَيَّامٖۚ ذَٰلِكَ كَفَّـٰرَةُ أَيۡمَٰنِكُمۡ إِذَا حَلَفۡتُمۡۚ وَٱحۡفَظُوٓاْ أَيۡمَٰنَكُمۡۚ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ ٱللَّهُ لَكُمۡ ءَايَٰتِهِۦ لَعَلَّكُمۡ تَشۡكُرُونَ ﴿٨٩﴾
گه‌لى موسلمانان، خودێ هه‌وه سه‌را وى تشتى جزا ناده‌ت يێ هوين بێ ده‌ستى سويندێ ل سه‌ر دخۆن، وه‌كى هنده‌ك دبێژن: به‌لێ ب خودێ، نه ب خودێ.. به‌لێ ئه‌و سه‌را وان سويندان دێ هه‌وه جزا ده‌ت يێن ژ دل بن، ڤێجا ئه‌گه‌ر هه‌وه سويندا خۆ ب جهـ نه‌ئينا گونه‌ها وێ ب هندێ ژێ دچت كو هوين وێ كفاره‌تا شريعه‌ت پێ هاتى بده‌ن، كو دانا خوارنێیه بۆ ده‌هـ هه‌ژاران، بۆ هه‌ر هه‌ژاره‌كى نيڤ بێده‌رییا وێ خوارنا ناڤنجى يا خه‌لكێ باژێرى ژێ دخۆن، يان دانا جلكى بۆ وان، بۆ هه‌ر هه‌ژاره‌كى كراسه‌كێ تێرا وى بكه‌ت، يان ئازادكرنا به‌نییه‌كى، وئه‌وێ سويندا خۆ شكاندى يێ ب كه‌يفا خۆيه هه‌چییا ژ ڤان هه‌ر سێیان بڤێت بلا بكه‌ت، وهه‌چییێ ئه‌ڤ تشته ب ده‌ست نه‌كه‌ڤن بلا سێ ڕۆژان يێ ب ڕۆژى بت. ئه‌ڤه‌يه گونه‌ها سويند شكاندنێ ڕادكه‌ت، وهوين سويندێن خۆ بپارێزن: ب خۆدويركرنا ژ سويندخوارنێ، يان ب جهئينانا سويندێ، يان ب دانا كفاره‌تێ ئه‌گه‌ر هه‌وه سويند شكاند. وكانێ چاوا خودێ حوكمێ سويندێ وكفاره‌تێ بۆ هه‌وه ئاشكه‌را دكه‌ت وه‌سا ئه‌و ئه‌حكامێن دينێ خۆ ژى بۆ هه‌وه ئاشكه‌را دكه‌ت؛ دا هوين سوپاسییا وى بكه‌ن كو وى هيدايه‌ت ب ڕزقێ هه‌وه كرى وبه‌رێ هه‌وه دايه ڕێكا ڕاست.
يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓاْ إِنَّمَا ٱلۡخَمۡرُ وَٱلۡمَيۡسِرُ وَٱلۡأَنصَابُ وَٱلۡأَزۡلَٰمُ رِجۡسٞ مِّنۡ عَمَلِ ٱلشَّيۡطَٰنِ فَٱجۡتَنِبُوهُ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ ﴿٩٠﴾
گه‌لى ئه‌وێن باوه‌رى ب خودێ وپێغه‌مبه‌رێ وى ئيناى، هندى مه‌ی (وئه‌و هه‌ر تشته‌كه عه‌قلى ببه‌ت)، وقومار (وئه‌ڤێ تالع ونه‌صيب ژى دكه‌ڤنه د بن دا، وهه‌ر تشته‌كێ ئێك ژ ئێكى ببه‌ت، وپێڤه موژيل ببن وخودێ ژ بير بكه‌ن)، وصه‌نه‌مێن چكلاندى (وئه‌ڤه ئه‌و به‌ر بوون يێن بوتپه‌رێسان ددانان وقوربان ل نك ڤه‌دكوشتن وه‌ك مه‌زنكرن بۆ وان، وهه‌ر تشته‌كێ بۆ په‌رستنێ بێته‌دانان)، وتالع زانينا ب ڕێكا تيركێشانێ، ئه‌ڤه هه‌مى گونه‌هن، شه‌يتان وان ل به‌ر مرۆڤان شرين دكه‌ت، ڤێجا هوين خۆ ژ وان بده‌نه پاش؛ دا به‌لكى هوين ب چوونا به‌حه‌شتێ سه‌ركه‌ڤن.