قورئانا پیرۆز › سورەتا الأنعام › ئایەتا ١٣٩
سورەتا الأنعام · ئایەتا ١٣٩ ب تەفسیرا کوردی
Al-An'am
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
تەفسیرا ساناهی — ماموستا تەحسین ئیبراهیم دۆسکی · ژێدەر
وَكَذَٰلِكَ زَيَّنَ لِكَثِيرٖ مِّنَ ٱلۡمُشۡرِكِينَ قَتۡلَ أَوۡلَٰدِهِمۡ شُرَكَآؤُهُمۡ لِيُرۡدُوهُمۡ وَلِيَلۡبِسُواْ عَلَيۡهِمۡ دِينَهُمۡۖ وَلَوۡ شَآءَ ٱللَّهُ مَا فَعَلُوهُۖ فَذَرۡهُمۡ وَمَا يَفۡتَرُونَ ﴿١٣٧﴾
وكانێ چاوا شه‌يتانى ل به‌ر بوتپه‌رێسان شرينكر كو ئه‌و باره‌كێ ژ چاندى وحه‌يوانان بۆ خودێ بدانن، وباره‌كێ بۆ هه‌ڤپشكێن خۆ، وه‌سا شه‌يتانان ل به‌ر گه‌له‌ك بوتپه‌رێسان كوشتنا زارۆكێن وان ژ ترسێن فه‌قيرییێ ژى دا شرينكر؛ دا ئه‌و وان بابان ب كوشتنا وێ نه‌فسا خودێ كوشتنا وێ حه‌رامكرى ببه‌نه هيلاكێ، ودا ئه‌و دينێ وان ل به‌ر وان ئالۆز بكه‌ن، ڤێجا دا به‌رزه ببن وتێ بچن، وئه‌گه‌ر خودێ ڤيابا ئه‌و ڤێ چه‌ندێ نه‌كه‌ن وان ئه‌و نه‌دكر، به‌لێ چونكى ئه‌و ب حالێ وان ودويماهییا وان يا خراب يێ زانا بوو، وى ئه‌و بۆ وان نڤيسى، ڤێجا تو -ئه‌ى پێغه‌مبه‌ر- وان وبێ به‌ختییا ئه‌و دكه‌ن بهێله، خودێ حوكمى د ناڤبه‌را ته ووان دا دێ كه‌ت.
وَقَالُواْ هَٰذِهِۦٓ أَنۡعَٰمٞ وَحَرۡثٌ حِجۡرٞ لَّا يَطۡعَمُهَآ إِلَّا مَن نَّشَآءُ بِزَعۡمِهِمۡ وَأَنۡعَٰمٌ حُرِّمَتۡ ظُهُورُهَا وَأَنۡعَٰمٞ لَّا يَذۡكُرُونَ ٱسۡمَ ٱللَّهِ عَلَيۡهَا ٱفۡتِرَآءً عَلَيۡهِۚ سَيَجۡزِيهِم بِمَا كَانُواْ يَفۡتَرُونَ ﴿١٣٨﴾
وبوتپه‌رێسان گۆت: ئه‌ڤ حێشتر وچاندییه يێ حه‌رامه، كه‌س ژێ ناخۆت ئه‌و تێ نه‌بت يێ -ل دويڤ گۆتنا وان- ئه‌و ده‌ستويرییێ دده‌نێ، ژ وان يێن ب خزمه‌تا صه‌نه‌مان ڕادبن وهنده‌كێن دى. وئه‌ڤ حێشتره سوياربوونا وان يا حه‌رامه، ب چ ڕه‌نگێ هه‌بت چێ نابت كه‌س لێ سويار بت. وئه‌و د چو كاران دا ناڤێ خودێ ل سه‌ر ڤان حێشتران نائينن. وان ئه‌ڤ چه‌نده ژ دره‌و ل سه‌ر ناڤێ خودێ كر، پاشى ژ به‌ر وێ بێ به‌ختییا وان ل سه‌ر ناڤێ خودێ دكر، خودێ دێ وان جزا ده‌ت.
وَقَالُواْ مَا فِي بُطُونِ هَٰذِهِ ٱلۡأَنۡعَٰمِ خَالِصَةٞ لِّذُكُورِنَا وَمُحَرَّمٌ عَلَىٰٓ أَزۡوَٰجِنَاۖ وَإِن يَكُن مَّيۡتَةٗ فَهُمۡ فِيهِ شُرَكَآءُۚ سَيَجۡزِيهِمۡ وَصۡفَهُمۡۚ إِنَّهُۥ حَكِيمٌ عَلِيمٞ ﴿١٣٩﴾
وبوتپه‌رێسان گۆت: تشتێ د زكێ ڤان حه‌يوانان دا بۆ زه‌لامێن مه يێ حه‌لاله، وبۆ ژنێن مه يێ حه‌رامه، ئه‌گه‌ر ئه‌و ساخ هاته سه‌ر دنيايێ، به‌لێ ئه‌گه‌ر ئه‌و هات يێ مرى ژن ومێر تێدا هه‌ڤپشكن. سه‌را وى شريعه‌تێ وان ژ نك خۆ داناى كو حه‌لالكرن وحه‌رامكرنا خودێ ده‌ستويرى پێ نه‌داى وان ژ نك خۆ كرى خودێ جزايێ وان دێ ده‌تێ. هندى ئه‌وه د ڕێڤه‌برنا كارێ به‌نییێن خۆ دا يێ كاربنه‌جهه، و ب وان يێ پڕزانايه.
قَدۡ خَسِرَ ٱلَّذِينَ قَتَلُوٓاْ أَوۡلَٰدَهُمۡ سَفَهَۢا بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَحَرَّمُواْ مَا رَزَقَهُمُ ٱللَّهُ ٱفۡتِرَآءً عَلَى ٱللَّهِۚ قَدۡ ضَلُّواْ وَمَا كَانُواْ مُهۡتَدِينَ ﴿١٤٠﴾
ب ڕاستى ئه‌وێن زارۆكێن خۆ ژ بێ فامى وكێم عه‌قلییا خۆ كوشتين، وئه‌و ڕزقێ خودێ دايه وان ژ دره‌و و ب ناڤێ خودێ وان ل سه‌ر خۆ حه‌رامكرى، ئه‌و تێ چوون ووان زيان گه‌هانده خۆ. ب ڕاستى ئه‌و ژ حه‌قییێ دويركه‌فتن، وئه‌و ژ خودانێن هيدايه‌تێ وسه‌ر ڕاستییێ نه‌بوون. وحه‌لالكرن وحه‌رامكرن ژ كارێن تايبه‌تێن خودێنه، وحه‌لال ئه‌وه يێ خودێ حه‌لالكرى، وحه‌رام ئه‌وه يێ خودێ حه‌رامكرى، وبۆ كه‌سێ ژ به‌نییێن وى -چ كه‌سه‌ك بت يان كۆمه‌ك بت- چێ نابت شريعه‌ته‌كێ خودێ ده‌ستويرى پێ نه‌داى بۆ به‌نییان بدانت.
۞وَهُوَ ٱلَّذِيٓ أَنشَأَ جَنَّـٰتٖ مَّعۡرُوشَٰتٖ وَغَيۡرَ مَعۡرُوشَٰتٖ وَٱلنَّخۡلَ وَٱلزَّرۡعَ مُخۡتَلِفًا أُكُلُهُۥ وَٱلزَّيۡتُونَ وَٱلرُّمَّانَ مُتَشَٰبِهٗا وَغَيۡرَ مُتَشَٰبِهٖۚ كُلُواْ مِن ثَمَرِهِۦٓ إِذَآ أَثۡمَرَ وَءَاتُواْ حَقَّهُۥ يَوۡمَ حَصَادِهِۦۖ وَلَا تُسۡرِفُوٓاْۚ إِنَّهُۥ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُسۡرِفِينَ ﴿١٤١﴾
وخودايێ مه‌زن ئه‌وه يێ باغ وبيستان بۆ هه‌وه داين: هنده‌ك ژێ ژ سه‌ر عه‌ردى دئێنه هلدان وه‌كى مێوێن ترى، وهنده‌ك ژێ نائێنه هلدان به‌لكى ل سه‌ر بنا خۆ ڕادبن وه‌كى دارقه‌سپ ودارێن دى، ئه‌و د تامێن خۆ دا د ژێك جودانه، وزه‌يتوون وهنار، ڕه‌نگێ وان وه‌كى ئێكه، وفێقى وتاما وان يا جودايه. هوين -گه‌لى مرۆڤان- ژ به‌رێ وان بخۆن ئه‌گه‌ر ئه‌و هاتنه به‌رى، و ڕۆژا دورین وچنینا وان هوين وێ زه‌كاتا ل سه‌ر هه‌وه هاتییه فه‌ركرن بده‌ن، وپێ ل توخويبێن ناڤنجییێ د دانا مالى وخوارنێ وهه‌ر كاره‌كێ دى دا نه‌دانن. هندى خودێیه حه‌ز ژ وان ناكه‌ت يێن پێ ل توخويبێن وى ددانن.