قورئانا پیرۆز › سورەتا البقرة › ئایەتا ١٩١
سورەتا البقرة · ئایەتا ١٩١ ب تەفسیرا کوردی
Al-Baqarah
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
تەفسیرا ساناهی — ماموستا تەحسین ئیبراهیم دۆسکی · ژێدەر
۞يَسۡـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلۡأَهِلَّةِۖ قُلۡ هِيَ مَوَٰقِيتُ لِلنَّاسِ وَٱلۡحَجِّۗ وَلَيۡسَ ٱلۡبِرُّ بِأَن تَأۡتُواْ ٱلۡبُيُوتَ مِن ظُهُورِهَا وَلَٰكِنَّ ٱلۡبِرَّ مَنِ ٱتَّقَىٰۗ وَأۡتُواْ ٱلۡبُيُوتَ مِنۡ أَبۡوَٰبِهَاۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ ﴿١٨٩﴾
ههڤالێن ته -ئهى پێغهمبهر- پسيارا ههلاتنا ههيڤێ وگوهۆڕينا سهروبهرێ وێ ژ ته دكهن، تو بێژه وان: خودێ ههيڤ كره نيشان بۆ هندێ دا مرۆڤ دهمێن عيبادهتێن خۆ پێ بزانن وهكى ڕۆژییێ وحهجێ، ومعاملهتێن خۆ. وباشى نه ئهوه يا هوين ل جاهليهتێ ودهسپێكا ئيسلامێ فێربووينێ كو ل دهمێ حهجێ يان عومرێ هوين د پشتا خانییان ڕا بچنه ژۆر، ب وێ هزرێ كو ئهڤ چهنده دێ ههوه نێزيكى خودێ كهت، بهلكى باشى كارێ وییه يێ تهقوایا خودێ كرى وخۆ ژ گونههان دايه پاش، وهوين ل دهمێ حهجێ وعومرێ د دهرگههان ڕا وهرنه د ژۆرڤه، و د ههمى كارێن خۆ دا هوين ژ خودێ بترسن؛ دا ههر تشتهكێ ههوه بڤێت -ل دنيايێ وئاخرهتێ- بگههته ههوه.
وَقَٰتِلُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ ٱلَّذِينَ يُقَٰتِلُونَكُمۡ وَلَا تَعۡتَدُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ ٱلۡمُعۡتَدِينَ ﴿١٩٠﴾
وهوين گهلى خودان باوهران بۆ سهرێخستنا دينێ خودێ، شهڕێ وان بكهن يێن شهڕێ ههوه دكهن، وتهعدايێ د ڤێ چهندێ دا نهكهن. كو یارییان ب كهلهخێ كوشتییان بكهن، یان وان كهسان بكوژن یێن كوشتنا وان حهرام وهكى ژن وزارۆك وپیران. هندى خودێیه حهز ژ وان ناكهت يێن پێ ل توخويبێن وى ددانن، ووى تشتى حهلال دكهن یێ خودێ وپێغهمبهرێ وى سلاڤ لێ بن حهرام كرى.
وَٱقۡتُلُوهُمۡ حَيۡثُ ثَقِفۡتُمُوهُمۡ وَأَخۡرِجُوهُم مِّنۡ حَيۡثُ أَخۡرَجُوكُمۡۚ وَٱلۡفِتۡنَةُ أَشَدُّ مِنَ ٱلۡقَتۡلِۚ وَلَا تُقَٰتِلُوهُمۡ عِندَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ حَتَّىٰ يُقَٰتِلُوكُمۡ فِيهِۖ فَإِن قَٰتَلُوكُمۡ فَٱقۡتُلُوهُمۡۗ كَذَٰلِكَ جَزَآءُ ٱلۡكَٰفِرِينَ ﴿١٩١﴾
و ل ههر جههكێ هوين وان موشركان يێن شهڕێ ههوه دكهن لێ ببينن هوين وان بكوژن، ووان ژ وى جهى دهربێخن يێ وان هوين ژێ دهرێخستين كو مهكههه. وهلێخستنا فتنێ -كو كوفر ودویرئێخستنا خهلكییه ژ ئیسلامێ- مهزنتره ژ كوشتنا ههوه بۆ وان. وهوين ل نك مزگهفتا حهرام دهست ب شهڕێ وان نهكهن، وهك قهدرگرتن بۆ مزگهفتێ، حهتا ئهو شهڕێ ههوه لێ دكهن، ڤێجا ئهگهر وان ل مزگهفتا حهرام شهڕێ ههوه كر، هوين وان لێ بكوژن. وهكى ڤى جزایێ ئهو پێ بێنه پاشڤهبرن جزايێ كافرانه.
فَإِنِ ٱنتَهَوۡاْ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ ﴿١٩٢﴾
ڤێجا ئهگهر وان كوفرا خۆ هێلا وشهڕێ ههوه ل نك مزگهفتا حهرام بهس كر، وباوهرى ئينا، هندى خودێیه گونههـ ژێبرێ بهنییێن خۆيه، ويێ دلۆڤانكاره ب وان.
وَقَٰتِلُوهُمۡ حَتَّىٰ لَا تَكُونَ فِتۡنَةٞ وَيَكُونَ ٱلدِّينُ لِلَّهِۖ فَإِنِ ٱنتَهَوۡاْ فَلَا عُدۡوَٰنَ إِلَّا عَلَى ٱلظَّـٰلِمِينَ ﴿١٩٣﴾
وهوين -گهلى خودان باوهران- بهردهوام بن د شهڕێ موشركێن تهعداكهر دا؛ دا ئهو بۆ موسلمانان نهبنه فتنه كو ئهو وان ژ دينى پاشڤه ببهن، ودا دين ههمى بۆ خودێ ب تنێ بمينت، وپهرستنا كهسێ د گهل وى نهئێتهكرن. وئهگهر وان كوفر وشهڕێ ههوه بهس كر هوين ژى دهستان ژ وان بگرن؛ چونكى عوقووبه ب تنێ بۆ وانه يێن ل سهر كوفر ودوژمنكارییا خۆ دبهردهوام.