قورئانا پیرۆز › سورەتا البقرة › ئایەتا ١٩٣
سورەتا البقرة · ئایەتا ١٩٣ ب تەفسیرا کوردی
Al-Baqarah
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
تەفسیرا ساناهی — ماموستا تەحسین ئیبراهیم دۆسکی · ژێدەر
وَٱقۡتُلُوهُمۡ حَيۡثُ ثَقِفۡتُمُوهُمۡ وَأَخۡرِجُوهُم مِّنۡ حَيۡثُ أَخۡرَجُوكُمۡۚ وَٱلۡفِتۡنَةُ أَشَدُّ مِنَ ٱلۡقَتۡلِۚ وَلَا تُقَٰتِلُوهُمۡ عِندَ ٱلۡمَسۡجِدِ ٱلۡحَرَامِ حَتَّىٰ يُقَٰتِلُوكُمۡ فِيهِۖ فَإِن قَٰتَلُوكُمۡ فَٱقۡتُلُوهُمۡۗ كَذَٰلِكَ جَزَآءُ ٱلۡكَٰفِرِينَ ﴿١٩١﴾
و ل ههر جههكێ هوين وان موشركان يێن شهڕێ ههوه دكهن لێ ببينن هوين وان بكوژن، ووان ژ وى جهى دهربێخن يێ وان هوين ژێ دهرێخستين كو مهكههه. وهلێخستنا فتنێ -كو كوفر ودویرئێخستنا خهلكییه ژ ئیسلامێ- مهزنتره ژ كوشتنا ههوه بۆ وان. وهوين ل نك مزگهفتا حهرام دهست ب شهڕێ وان نهكهن، وهك قهدرگرتن بۆ مزگهفتێ، حهتا ئهو شهڕێ ههوه لێ دكهن، ڤێجا ئهگهر وان ل مزگهفتا حهرام شهڕێ ههوه كر، هوين وان لێ بكوژن. وهكى ڤى جزایێ ئهو پێ بێنه پاشڤهبرن جزايێ كافرانه.
فَإِنِ ٱنتَهَوۡاْ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٞ رَّحِيمٞ ﴿١٩٢﴾
ڤێجا ئهگهر وان كوفرا خۆ هێلا وشهڕێ ههوه ل نك مزگهفتا حهرام بهس كر، وباوهرى ئينا، هندى خودێیه گونههـ ژێبرێ بهنییێن خۆيه، ويێ دلۆڤانكاره ب وان.
وَقَٰتِلُوهُمۡ حَتَّىٰ لَا تَكُونَ فِتۡنَةٞ وَيَكُونَ ٱلدِّينُ لِلَّهِۖ فَإِنِ ٱنتَهَوۡاْ فَلَا عُدۡوَٰنَ إِلَّا عَلَى ٱلظَّـٰلِمِينَ ﴿١٩٣﴾
وهوين -گهلى خودان باوهران- بهردهوام بن د شهڕێ موشركێن تهعداكهر دا؛ دا ئهو بۆ موسلمانان نهبنه فتنه كو ئهو وان ژ دينى پاشڤه ببهن، ودا دين ههمى بۆ خودێ ب تنێ بمينت، وپهرستنا كهسێ د گهل وى نهئێتهكرن. وئهگهر وان كوفر وشهڕێ ههوه بهس كر هوين ژى دهستان ژ وان بگرن؛ چونكى عوقووبه ب تنێ بۆ وانه يێن ل سهر كوفر ودوژمنكارییا خۆ دبهردهوام.
ٱلشَّهۡرُ ٱلۡحَرَامُ بِٱلشَّهۡرِ ٱلۡحَرَامِ وَٱلۡحُرُمَٰتُ قِصَاصٞۚ فَمَنِ ٱعۡتَدَىٰ عَلَيۡكُمۡ فَٱعۡتَدُواْ عَلَيۡهِ بِمِثۡلِ مَا ٱعۡتَدَىٰ عَلَيۡكُمۡۚ وَٱتَّقُواْ ٱللَّهَ وَٱعۡلَمُوٓاْ أَنَّ ٱللَّهَ مَعَ ٱلۡمُتَّقِينَ ﴿١٩٤﴾
شهڕێ ههوه -گهلى خودان باوهران- د گهل موشركان ل وێ ههيڤا خودێ شهڕ تێدا حهرام كرى، جزايێ شهڕكرنا وانه بوو بۆ ههوه ل وێ ههيڤێ. وههچییێ پێ ل پيرۆزییا وى جهى ووى دهمى بدانت يێ خودێ حهرامكرى، ب كارهكێ وهكى يێ وى جزايێ وى دێ ئێتهدان. ڤێجا ههچییێ ب شهڕى یان تشتهكێ دى تهعدایى ل ههوه كر، هوین ژى عقووبهیهكا وهكى یا وى بدهنێ، وچو گونههـ د وێ چهندێ دا بۆ ههوه نینه، چونكى ئهون دهست ب تهعداییێ كرى، و ژ خودێ بترسن وزێدهگاڤیێ د جزادانێ دا نهكهن، وبزانن هندى خودێیه د گهل وانه یێن تهقوایا وى دكهن وفهرمانێن وى ب جهـ دئینن.
وَأَنفِقُواْ فِي سَبِيلِ ٱللَّهِ وَلَا تُلۡقُواْ بِأَيۡدِيكُمۡ إِلَى ٱلتَّهۡلُكَةِ وَأَحۡسِنُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ يُحِبُّ ٱلۡمُحۡسِنِينَ ﴿١٩٥﴾
وهوين مالى د ڕێكا خودێ دا خهرج بكهن، و ب هێلانا جيهادێ ونهدانا مالى د وێ ڕێكێ دا هوين خۆ نههاڤێنه هيلاكى، وهوين قهنجییێ بكهن، وكارێ ههوه ههمى بلا بۆ كنارێ خودێ ب تنێ بت. هندى خودێیه حهز ژ قهنجيكاران دكهت.